Camiu'l-Ulum ve'l-Hikem, İlahiyat, Ferhat ÖZBADEM

Camiu'l-Ulum ve'l-Hikem yazısını ve Ferhat ÖZBADEM yazarına ait tüm yazıları Kitaphaber.com.tr sitemizden okuyabilirsiniz.

Camiu'l-Ulum ve'l-Hikem

11.10.2013 10:07 - Ferhat ÖZBADEM
Camiu'l-Ulum ve'l-Hikem

İmam Nevevi’nin 40 hadisine Nevevi’den yaklaşık 100 sene sonra yeni hadisler ekleyerek (yaklaşık 10 hadis) 50 hadisi cem edip adına Bilgi ve Hikmetleri toplayan kitap adını veren İbn Receb bu eserinde hadisleri derinlemesine analiz etmiş, kaynak taraması yapmış, hadisleri çok yönlü ele alması ile dikkat çekmiştir. Kendi döneminde ve sonrasında ilmi donanımı ve zühd hayatı ile tanınan İbn Receb ele aldığı hadisleri ilk dönem selef ilmi disiplini bakış açısı ile şerh etmiştir.

Nevevi’nin kırk hadisini yaklaşım 2000 hadis ile şerh eden İbn receb, hadis literatüründe bu anlamdaki bir çalışmaya imza atmak noktasında henüz bir ilktir. Bu anlamda 40 hadisi 2000 hadis ile şerh etmek noktasında henüz aşılamamış bir ilmi çalışmanın altına imza atmıştır. Hadislerin daha iyi anlaşılması, garip (manası az bilinen, dar bölgelerde kullanılan) kelimelerin ve manalarının izahı, çelişkili gibi görünen durumların izahı (ki bu alanda en bilinen eser İbn Kuteybe’nin Türkçeye de tercüme edilen Hadis Müdafaası adlı eserdir), hadislerden çıkan fıkhi yönlerin beyanı, alimlerin bazı konulardaki ihtilafları ele alması ile İbn receb eserinin şumüllüğünü ortaya koyuyor.

İbn Receb’in görüş ve eserleri hem tasavvuf ekolü tarafından hem de selef ekolü tarafından sahiplenilmekte. Eserlerinin Türkçe yayınları noktasında bakıldığında bu hakikat görülecektir. Duruma bu açıdan bakıldığında ilk dönem alimlerin ve ilmi eserlerin ümmetin hepsinin ortak kaynağı olduğu gerçeği de görülecektir.

İbn Receb, “Camiu’l-Ulûmi ve’l-Hikem” adlı eserinde şunları söylemektedir: “Müteahhirin âlimlerinin çoğunluğu sünneti itikad ile ilgili hususlara has kabul eder. Çünkü dinin aslı odur. Bu hususlarda muhalefet eden kimse ise pek büyük bir tehlike ile karşı karşıyadır.” Bu yaklaşım geçmişten günümüze tartışılan konuların başında gelen bir konudur. Kuraniyun olarak ifade edilebilecek sünneti öteleyen algı ile sünneti olmazsa olmaz gören algı arasındaki ihtilaf ilk dönem alimlerden günümüze kadar süregelmiştir. İbn receb, sünneti olmazsa olmaz olarak gören ekolün görüşlerinin üstadlarındandır. Dolayısı ile hem geçmişte hem de günümüzde sünneti olmazsa olmaz gören bütün akım ve ekoller İbn Receb’in eserlerinden istifade etmiş, görüşlerini savunmuşlardır.

Evliyalar ile ilgili olarak; Allah’a yakın veli kulların iki grup olduğunu ifade eden İbn receb “Camiu’l-ulum ve’l hikem” de, velilerden bir grubun. Allah’a yakınlığı, farz ve vacip ibadetleri yerine getirip, haramlardan uzak durmakla elde eden veliler, diğer grubun da farzları yerine getirdikten sonra nafileleri yerine getirmekle elde eden veliler olduğunu söyler. (Camiu’l-ulum ve’l hikem c.1 s.361) Bu yaklaşıma baktığımız zaman her müminin aslında ifade edilen özelliklere sahip olduğunda veli olabileceğini ifade etmektedir. Müminler olarak, farzları yerine getirip, haramlardan sakınıp, nafileler ile amelimizi arttırarak veli müminler olmaya çaba sarf etmeliyiz.

Bu eser ve diğer hadis okumalarında dikkat etmemiz gereken ana hususların başında hadislere yaklaşımımızı netleştirmemizdir. Sahih olan hadislere uymak konusunda tereddüt etmemeli, Sahih hadisleri okurken kendi nefsimizi hesaba çekmeli ve hadislere uymaya çalışılmalıdır. Hadislerin manaları net olarak hiç şüphe bırakmadan zahir manada amel etmeyi, zahir manada anlamayı gerektiriyor ise zahir manada ele alınmalı. Şayet zahir olarak algılanması mümkün olmayan hadisler olursa hikmeti üzerinde durulmalı. Bir hadis hem zahir hem de batın manada değerlendirilebilir bir durumda ise zahire hamledilmeli, batın yönü de değerlendirilmelidir.

Hadislerle İlim ve Hikmet
İbn Receb el-Hanbeli
Semerkand Yayınları


Yazar: Ferhat ÖZBADEM - Yayın Tarihi: 11.10.2013 10:07 - Güncelleme Tarihi: 19.11.2021 16:55

,

3227

Ferhat ÖZBADEM Hakkında

Ferhat ÖZBADEM

1979 yılının bir Haziran günü Adıyaman’da dünyaya geldi. İlk, orta ve lise öğrenimini Adıyaman’da bitirdi. Gül Eğitim Yardımlaşma Dayanışma İlmi Araştırmalar Ve İnsan Hakları Derneği kurucu üyesidir. Özgün İrade, Vuslat, AbıHayat ve Yolcu dergisinde şiir ve makaleleri yayınlanan yazar evli dört çocuk babasıdır.

haberdurus.com, zeynepder.org, dunyabizim.com, kitaphaber.com.tr web sitelerinde belli periyotlar ile yazı yazmaktadır.

YAYIMLANMIŞ ESERLERİ

Düşünce: 40 Esas 40 Düstur, Cennetin Anahtarı, Cennetin Yolu, Kur’an’ı Nasıl Okumalı, Kur’an’ın Gölgesinde Hz. Muhammed

Araştırma: Dünden Bugüne İslami Hareket, Edebiyat Gemisinde Düşünce Adamları

Roman: Brezilya, Muaz, Muhammed Mursi, Saffan Bin Muattal

Şiir: Ebrulim.

Deneme: Ortalama Bir Âşık Olmamı Bekleme Benden.

SERİ ÇALIŞMALARI

Tavsiyeler Serisi (10 Kitap):

Aliya İzzetbegoviç, Fethi Yeken, Hasan El Benna, Hasan En Nedvi, Malcolm X, Mevdudi, Mustafa Meşhur, Said Havva, Seyyid Kutub, Yusuf El Karadavi

Roman (Beşir Serisi, 6 Kitap):

Beşir ve Sultan Abdulhamid, Beşir ve Fatih Sultan Mehmet, Beşir ve Gazali, Beşir ve İbn Haldun, Beşir ve Osman Bey, Beşir ve Selahaddin Eyyubi.

Biyografik Roman (Öncüler Serisi, 14 Kitap):

Aliya, Hasan el Benna, Malcolm X,  Mehmet Akif, Mehmet Akif İnan, Meryem Cemile, Metin Yüksel, Mevdudi, Muhammed Ali, Necip Fazıl, Ömer Muhtar, Said Halim Paşa, Seyyid Kutub, Zeynep Gazali.

Mesajlar Serisi (15 Kitap)

Ali Fuat Başgil, Aliya İzzetbegoviç, Cemil Meriç, Fethi Yeken, Hasan El-Benna, Hasan En-Nedvi, Malcolm X, Mehmet Akif Ersoy, Mevdudi, Mustafa Meşhur, Necip Fazıl Kısakürek, Nurettin Topçu, Said Havva, Seyyid Kutub, Yusuf El-Karadavi

Ferhat ÖZBADEM ismine kayıtlı 202 yazı bulunmaktadır.

Yazarımıza ait 17 kitap bulunmaktadır.

Sosyal Medya'da Bizi Takip Edin