Fususu'l-Hikem ve Mesnevi'de İnsan-ı Kamil - Osman Nuri Küçük

Fususu'l-Hikem ve Mesnevi'de İnsan-ı Kamil - Osman Nuri Küçük

Fususu'l-Hikem ve Mesnevi'de İnsan-ı Kamil - Osman Nuri Küçük

26.10.2011 - Ömer Asım
Fususu'l-Hikem ve Mesnevi'de İnsan-ı Kamil - Osman Nuri Küçük

Şeyh-i Ekber İbn Arabî ve Hz.Pîr Mevlânâ. Kuşkusuz her ikisi de dünya üzerinden geçiveren ender şahsiyetlerin yücelerinden İslâm velileri. İkisi de sûfi, ikisi de kendini Hakk'a adamış, ikisi de yaşadıkları mekân ve zamanla sınırlı kalmayıp, zaman ve mekân aşarak gönüllerimizde ve zihinlerimizde berhayât olan, beden kınından sıyrılan keskin kılıçlar.

Şeyh-i Ekber İbn Arabî akleden kalbimiz, Hz.Pîr Mevlânâ aşık olan kalbimiz gibidir. Her ikisi de muhabbette ve kullukta sidre-i müntehâya ulaşmış, Hakk'a yakınlık kesbetmiş mukarrabînîn yücelerinden. Sohbetleriyle yaşadıkları zamanın Îsâ nefeslileri olan Hakk aşıklarının muhakkak ki yazdıkları da yüzyıllar sonra nasipdâr olan gönüllerde aynı etkiyi uyandırmaktadır. Zîra İbn Arabî'nin telif ettiği -yanlış hatırlamıyorsam- üçyüz dolayında eserin hepsinin öz olarak toplandığı Füsûs'ul Hikem'ine farklı zamanlarda bir çok şerh yazılmış ve hala dünyanın bir çok köşesinde bilhassa akademisyenlerce iltifat görmekte. Yine Hz.Pîr Mevlânâ'nın Mesnevî'si ciltlerce şerh yazılan başka bir hazine. Gerçi bu eserlerin akademisyenlerce iltifat görmesi pek de önemli değil. Özellikle ülkemiz akademisyenlerince. Zirâ, gelenekle arasını pek düzeltememiş akademisyenlerin görüşleri bu eserleri hakkıyla yorumlamaktan uzaktır ve bir değer ifade etmemektedir.

Peygamberlerin mîrası olmaz. Peygamberlerin bir mirası varsa eğer bunlar getirdikleri şerîat ve ashabının, havarilerinin, halâskârlarının gönüllerine emzirdiği irfandır. Halefleri olan Evliyâullah hazerâtının da mirasları eğer yazdılarsa eserleri yok yazmadılarsa yetiştirdikleri öğrencileridir, müridleri, dervişleridir.

Şeyh-i Ekber İbn Arabî ve Hz.Pîr Mevlânâ'nın da geriye bıraktığı miraslar Füsûs'ul Hikem ve Mesnevî-i Şerîf ismi ile anılan Hüsâmînâme. İşte bu iki büyük ve pek kıymetli mirası bir arada anmamıza sebep başka bir eser; "Füsûs'ul Hikem ve Mesnevî'de İnsan-ı Kâmil". Osman Nuri Küçük imzalı bu eserde tasavvufî düşüncenin temel konularından olan İnsan-ı Kâmil, bu iki büyük bilgenin, İslâm velisinin düşüncelerinin temerküz ettiği eserlerinden hareketle mütâlâa ediliyor.

İnsan-ı Kâmil, Hakk'ın esma'ının tam mazharı olan kişiye denir ki, her kul buna adaydır ve bu fıtrattadır. Fakat İnsan-ı Kâmil terimi direkt Hz.Fahr-i Kâinat'a işaret eder. İnsan-ı Kâmil, Hakk'ın meleklerine müjdelediği halifesidir. Hakk Teâlâ'nın bilinmekliği murad edende göründüğü mir'at-i mücellâdır. İnsân-ı Kâmil âlemin yaratılışının maksadıdır. Âlem insân-ı kâmile, insân-ı kâmil âleme aynadır. Ve ikisi Hakk'ın esmasının tecelligâhıdır. İnsân-ı Kâmil âlemin özü/özetidir.

Konuya önce İbn Arabî'nin görüşleriyle başlanıyor ve sonra Hz.Mevlânâ'nın görüşlerine yer veriliyor. Bunun sebebi birinin bir diğerinden üstün olması değil, Hz.İbn Arabî'nin beyanlarını daha takip edilebilir şekilde sunmasıdır.

Hz.Mevlânâ Mesnevî'sinde terim olarak insân-ı kâmilden bahsetmez de, kâmilân (kâmiller) ve kâmil nitelemelerini kullanır. Nicholson bahsi geçen terimin sahibinin muhtemelen Hz.İbn Arabî olduğunu söyler. Bu mevzu anlatmakla bitecek cinsten değildir. İnsan-ı Kâmil mevzuunda bu iki bilgenin, İslâm velisinin görüşlerinin yetkin bir mukayesesi olarak adlandırabileceğimiz bu eser İnsan Yayınları'nın irfan ve tasavvuf dizisinin 80. kitabı. 2011'de irfan dünyamıza kazandırılan bu eserin düşünce dünyamıza nice faydaları olacağı kanaatindeyim...

Fususu'l-Hikem ve Mesnevi'de İnsan-ı Kamil
Osman Nuri Küçük
İnsan Yayınları

Ömer Asım - 26.10.2011

,

3138

Ömer Asım Hakkında

Ömer Asım

Sakarya'da yaşıyor, 23 yaşında. Bazı dergilerde ve sitelerde şiir, öykü ve denemeleri yayınlanıyor.

Sosyal Medya'da Bizi Takip Edin