İslamcı Dergiciliğin Tarihi Gelişimi

İslamcı Dergiciliğin Tarihi Gelişimi

İslamcı Dergiciliğin Tarihi Gelişimi

01.11.2013 - Ferhat Özbadem
İslamcı Dergiciliğin Tarihi Gelişimi

Sıratı müstakim ilk İslamcı dergidir. Eşref edip çıkarmaktadır. Mehmed Akif başta olmak üzere o dönemin münevverlerinin limanı olan bir dergidir. Sonralarda Sebilürreşad adı ile yayına devam etmiştir. 1925 yılında takriri sükun yasası ile yasaklandı. 1948 yılında tekrar çıkarılmaya başlandı Eşref Edip tarafından. O dönemlerde kısa süreli yayın hayatını devam ettiren diğer dergiler ise şunlardır. Beyanul Hak, Saday- i Hak ve İslam Dergileridir. 1915 yılında Halim Sabit’in çıkardığı İslam dergisi ittihatçıların yarı resmi yayın organıdır. Beyanul Hak dergisi gelenekçi çizgide iken Saday-i Hak dergisi güncel ve siyasal konularda yayın yapan bir dergidir.

1925 ile 1939 yılları arasında İslamcı dergi neşredil(e)memiştir. 1939 yılında Nurettin Topçu Hareket Dergisini çıkarmaya başlamıştır. 1943 yılında Necib Fazıl Büyük Doğu dergisini çıkarmaya başlamıştır. 1978 yılına kadar yayın hayatına devam etmiştir.

1945 ile 1956 yılları arasında farklı İslamcı dergilerde neşredilmiştir. Hakka doğru, Selamet, Hakyol, Doğan Güneş, Müslüman Sesi, Büyük Dava, Serdengeçti, Yeşil Nur, Vazife, İslam Dünyası, İslam dergileri. 1960’lı yıllarda Hilal dergisi de sayılabilir.

1960 askeri darbesinden sonra Zülfikar Gazetesi (dergi formatında) (sonralarda Uhuvvet adını alacaktır) Risale-i Nur talebelerinin çıkardığı bir neşriyat olacaktır. Bu dönemde İttihad, Hakikat ve Yeni İstiklal dergileri (gazete olarak) neşet etmiştir. Bunlar arasında Yeni İstiklal özellikle dikkat çekmektedir. Yeni İstiklal Türkçü ve muhafazakâr kalemleri bir araya getirmiştir. 60’lı yıllarda ses veren diğer İslamcı dergiler ise İrşad, Hakses, İslam düşüncesi dergileridir.

1970’li yıllara geldiğimizde Şura, Akıncı Güç, İslami Hareket, Selamet, Vesika, Sebil, Zafer, Şadırvan, İslamın Sesi, İslam Alemi, Yeni Ölçü, İslami Düşünce, Adım, Sur, Köprü, Tevhid, Sızıntı, Hicret, Talebe, Direniş, Adım, Gölge, Milli Gençlik, Tohum, Hareket, Gerçek, Dua dergileri boy göstermektedir.

1980’li yıllara geldiğimizde, Şehadet, Yeryüzü, Kararlı Genç Adam, İstiklal, Tevhid, Mavera, Girişim, Mektep, Kitap dergisi, İnsan, Mektup, Taraf, Sahabe (Vasat), Hira (Sebat), İktibas, Aylık Dergi, İslam, Ribat, Bilgi ve Hikmet, Kalem, Objektif, Müslüman Genç,  İmza, Panel, Nehir dergileri.  

1990’lı yıllara geldiğimizde Haksöz, Nida, Düşünce, Değişim, İlk Adım, Altınoluk, Oku, Nesil, Genç Birikim, Umran, Tohum, Nubihar gibi dergileri görmekteyiz. 

2000’li yıllara geldiğimizde Bilgi ve Düşünce, Bilge Adamlar, Anadolu Gençlik, Beyan, Burhan Dergisi, Diyanet ilmi dergi, Genç Dergisi, Genç Yaklaşım, Gerçek Hayat, Yeni Dünya, İnkişaf, İnzar, İsam, Köklü Değişim, Köprü, Kur'an Nesli, Moral Dünyası, Rahle, Vuslat, Özgün İrade, Özgün Düşünce, Yolcu, Furkan, Rıhle, Kurani Hayat, İslami Yorum, İslam Dünyası, Dünya ve İslam, Tasfiye, Nebevi Hayat, Basiret gibi dergileri görmekteyiz.

Dergicilik emek isteyen bir sanatsal faaliyettir. Fikir ve düşünce ekollerinin mektepleşmesidir. Bu mekteplerin eğitime devam etmesi dergilerin sürekliliği ile orantılıdır. Dergiler aynı zamanda yazar yetiştirme ocaklarıdır. Yazar ve düşünürlerimizin daha çok üretmesi biraz da dergilerin çokluğu, sürekliliği ve sahiplenilmesi ile ilgilidir.

Yeni bir medeniyetin inşasında, toplumun bilinç seviyesinin yükselmesinde, düşünce ve fikirlerine gelişmesinde dergilerin rolü azımsanmayacak kadar fazladır. Dergiler düşünce mekteplerinin soluk alıp verme alametidir aynı zamanda. Yaşama emaresidir ekollerin. Bir yerde bir dergi neşrediliyorsa orada hareket hala var demektir. Aksiyon devam ediyor demektir. Bir derginin kapanması demek; bir düşünce mektebinin kapanması, bir ocağın kapılarını kapatması, bir sanatın ortadan kalkması demektir.

Şu an aktif olarak yayın hayatında devam eden dergilerin bir kısmı şunlardır:

Kurani Hayat, Semerkand, Haksöz, Osmanlıca, İrfan Mektebi, Aile Mektebi, Ailemiz, İlim ve İrfan, İtibar, Yedi İklim, Ay Vakti, Dergah, Fayrap, Bizim Aile, Köprü, Seyyide dergisi, Nisa nur, İnzar çocuk, İnzar, Kelhaamed, Vuslat, Sancaktar, Tereke, Şehrengiz, Din ve Hayat, Moral dünyası, Nûbihar, Tasfiye, Afak, Genç Doku, Elif elif, Birdirbir, Genç, İslam, Altınoluk dergisi, Dünya ve İslam, Kitap ve Hikmet, Baran, Aylık, Zafer, İlim, Furkan, Hüküm, Bir Nokta, Akademya, Yüzakı, Gezgin Dergisi, Kalem, Azade, Seher, Temrin, Havsala, Yolcu, Kadem, Müslüman Genç Davetçi, Derin Tarih, Değirmen, Hanımefendi, Beyza, Yeni Dünya, Gerçek Hayat Dergisi, Özgün İrade, Genç Düşünce, Umran, Rıhle, Diyanet Çocuk, Diyanet, Cafcaf, İktibas, Genç Birikim, Nebevi davet, Nida, Peyam, Ortak Zemin, Söz ve Kalem.

 

Ferhat Özbadem - 01.11.2013

,

3675

Ferhat Özbadem Hakkında

Ferhat Özbadem

1979 yılında Adıyaman?da dünyaya geldi. İlk, orta ve lise öğrenimini Adıyaman'da bitirdi. Gül Eğitim Yardımlaşma Dayanışma İlmi Araştırmalar ve İnsan Hakları Derneği kurucu üyesidir. Özgün İrade, Vuslat, AbıHayat ve Yolcu dergisinde şiir ve makaleleri yayınlanan yazar evli üç çocuk babasıdır.

zeynepder.org, haberdurus.com, gulder.info, dunyabizim.com, kitaphaber.com.tr web sayfalarında belli periyotlar ile yazı yazmaktadır.

Yayınlanmış Eserleri:

  • Ebrulim
  • Kur'an'ın Gölgesinde Hz. Muhammed
  • Cennetin Yolu
  • Kur'an'ı Nasıl Okumalı
  • 40 Esas 40 Düstur
Sosyal Medya'da Bizi Takip Edin