Kitap Haber

Türk Edebiyatı’nda yeni yeni ürünlerini gördüğümüz bir tür olarak karşımıza çıkar: Fantastik Roman. Tür bakımından roman gibi ithal edilen ve üzerinde yoğun çalışmayı gerektiren bu edebiyat dalı romanın alt kategorilerinden biri olup son zamanlarda yoğun bir ilgiyle karşılaşmaktadır. Harry Potter ile tavan yapan bu tür dünyanın birçok ülkesinde o ülkelerin edebiyatlarında yer etmeye başladı.

Vampirli, dolunaylı, enteresan resimli romanların çoğaldığı günümüzde okuyucuların “hangi romanı okumalıyım” sorusunu akla getiren bir dönem var karşımızda. Seçeneklerin çokluğu karşısında tercihini genelde üzerinde çok çalışılmış gösterişli kapaklara yönelten okuyucular popülerizmin kurbanı olan kervana katılarak kitaplardaki al-oku-at mantığına da katkıda bulunmuş olurlar.

Fantastik roman türünün Türk Edebiyatı’nda uzun bir geçmişi yoktur. Her ne kadar edebiyatımızda devler, cüceler, pireler, enteresan hikayeler anlatılsa da bunlar fantastik roman türüne dahil değildir. Çünkü “fantastik roman” tamamen popülerizme hizmet eden bir tür olarak karşımıza çıkmaktadır. Kurgusu iyi yapılmış, anlatımı birçok romandan iyi olan eserler de yok değildir. Ama bu tür günümüzde bir kere okunulup bir daha dönülmeyen eserler olduğu için uzun vadede etkili olamaz ve olmamıştır da.

Kırklar Diyarı bahsedilen konular üzerinde kendini fantastik roman türüne dahil eden edebiyatımızdaki son dönem eserlerinden biri. Eser tasavvufi imgeler ile süslenmeye çalışmış, dini öğelerin, rüyaların, hallerin yoğun bir biçimde işlendiği bir eser olarak karşımıza çıkmaktadır.

Anahtar kelime 40

Kırklar Diyarı isminden de anlaşılacağı gibi bu diyara ulaşmaya çalışan bir insanın hikâyesi. Açıkçası kitabı okurken uzun bir zaman – kaçırmış da olabilirim- bu karakterin bayan mı erkek mi olduğu tereddüdünü yaşadım. Ama bu bence karakterin tam oturmamış olmasından kaynaklanan bir durumdu.

Konu, hayatı başarısızlıklarla dolu bir insanın her şeyden kurtulmak için intihar etmeye kalkışmasıyla başlar. İntihar etmek yani ölümün bir son olmadığı sonucunu gören müntehir sınavlarla dolu bir yolculuğa başlar. Sonuç olarak bu yolculuğu başarıyla tamamlarsa saadete, mutluluğa erişileceği vaadiyle yola başlar.

Eser kimi zaman sürükleyici olmasına karşın özellikle kapıların üzerinde geçen sözlerin dini kaynaklarla, kul sözleri arasında bocalaması sıkıntı yaratmıştır. Bence asıl kaynağına sadık kalınması daha iyi sonuçlar doğurabilirdi. Örneğin: “ İnanan kişinin her işi hayırdır. Bir nimete kavuşursa şükreder ve b onun için hayır olur. Bir musibete uğrarsa sabreder ve bu da onun için hayır olur.’’ (syf 84) Bir ayet ile okuyuculara mesaj vermektedir yazar.

Konusu bakımından tamamen hayal ürünü olan Kırklar Diyarı sürekli tekrarlanan bir kırk imgesiyle okuyucuyu bu kırk üzerine yoğunlaşmaya çağırıyor. Her kapıda erdemli olmak için bir haslet denilen nitelikten bahsederken bu hasletler üzerinden öğüt verici düşünceleri de okuyuculara sunmuştur. Kırklar Diyarı, Kırklar Meclisi kavramını akla getirdiği için yazar da kırklar meclisine ulaşmaya çalışan bir hayal ürünü eser ortaya koymuştur.

“Kırk ambarlı kırk oda.
Gizlenmiş sırlar, kapıların ardında.
Sanma ki kapılar başka diyarda.
Ara onları sadece bu üç boyutlu dünyada.”

Kırklar Diyarı
Şebnem Pişkin
Astrea Kitap
243 syf