Kur'anî Kavramlar Meselesi

Kur'anî Kavramlar Meselesi

Kur'anî Kavramlar Meselesi

17.02.2016 - Mustafa Atalay
Kur'anî Kavramlar Meselesi

Fikirlerimizin filizlendiği düşünce bahçesinin tohumları olan kavramlar, genetiğiyle oynanmış besinler misali hormonsal faaliyetlerle gün geçtikçe mana değişikliğine maruz bırakılmaktadır. Bilginin kolay elde edilmesine karşın sadece formel yapısının önemsenmesi, kavramların anlam arayışlarını geriletmekle kalmayıp hayatla olan bağlarını zayıflatan en büyük tehlike olmaktadır. Böylelikle kavramlar dejenere olmakta ve ait bulundukları anlam zenginliğinden koparılıp günümüz sığ düşüncesine teslim edilmektedir.

İnsan düşüncesini oluşturan kavramların insan beden ve ruhuyla uyumlu bir anlama kavuşturulması, ancak insanı yaratan, onu en iyi tanıyan ve terbiye edenin kelimeleriyle mümkün olacaktır. Bu açıdan denizler mürekkep, ağaçlar kalem olsa yine de sözleri bitmeyecek, Adem’e kelimeler öğreten Rabbimizin kelimelere yüklediği anlamları bilmemiz gerekmektedir. Bundan hareketle kelimeleri tam anlamıyla kavramaya yardımcı olmak amacıyla son zamanlarda “Kur’an’i Kavram” eserleri yazılmaya başlandı.

Eser, Mustafa Aydın tarafından belirttiğimiz kaygılar esas alınarak, bu tür çalışmalara bir katkı mahiyetiyle kaleme alınmış. Kavramlar incelenirken öncelikle ele alına kavramın Kur’an’da kaç defa geçtiği, lügati tahlili ve ayetlerde hangi anlamlarda kullanıldığı sırasıyla sunuluyor. Yine bazı kavramların diğer kavramlarla ilişkisi de ihmal edilmeyerek okurlara sunuluyor.

Kavramlar akademik araştırma yaparcasına çok derin ele alınmaktan ziyade, temel bilgileri içerecek şekilde muhatabının zihninde anlamsal bir zemin oluşturuyor. Bu durum, İslam’ın daha bütüncül bir bakış açısıyla anlaşılması için eserin bir ön hazırlık rolü üstlenmesini zorunlu kılıyor.

On iki bölüm olarak ele alınan eserde her bölüm bir genel başlık ve açıklama ile okuyucuya aktarılmaktadır. Bundaki amaç ise kavramı hatırlamaya yardımcı olacak, zihnimize kodlayıp yerleştirecek bir üst anlam odası oluşturmaktadır. Örneğin yazarımız, “Allah’ın Temel Vasıfları İle İlgili Kavramlar” bölümüyle “Allah, Halik, Rab, İlah, Tevhid ve Şirk” gibi kavramları bu bölümün altında anlatarak, kavramları ait oldukları bir bütünün parçaları olarak yansıtmaktadır. Böylece dağınık bir kavram karmaşası yerine bütüncül bir bakış açısıyla kavramları yorumlamaya imkân verilmektedir.

Her bölüm çok duyulan ve zihin dünyamız için olmazsa olmaz öneme haiz kavramlar üzerinden işlenmiştir. Örneklendirmeye çalışırsak, “Olumlu Eylem İfade Eden Kavramlar” bölümünde “iman, amel, ibadet, taat” gibi kavramlar yer alırken; “zikr, kavl-ı leyn, şükür, tevekkül” gibi kavramlara yer verilmez. Tabi ki böylelikle yazarımızın da hangi kavramları öncelediğini görme imkânına sahip olmaktayız.

Eser elbette bir sözlük vasfından çok, tasavvur inşasına katkıda bulunmak amacıyla yazılmış. Bu durum eserin özgünlüğüne zarar vermek yerine, kavramlar üzerinde araştırma yapmaya bir kapı araladığı için kendi alanında daha bir özgün ve önemli kılmaktadır.

Kur’an’ı ve dolaysıyla hayatı anlamlandırmada vazgeçilmez olan kavramları tanımak için elbette bu eser bir mukaddime niteliğindedir. Rağıp el İsfahani’nin “Müfredat”ı, Fevzi Zülaloğlu’nun “Kur’ani Kavramlar”ı Mehmet Okuyan’ın “Kur’an Sözlüğü” gibi geniş hacimli eserlere bir ön hazırlıktır.

Kur’ân’î Kavramlar

Mustafa Aydın

Pınar Yayınları

Mustafa Atalay - 17.02.2016

,

1352

Mustafa Atalay Hakkında

Mustafa Atalay

Bir gölün kıyısında 88 yılının Temmuz sıcağında hayata gözlerini açtı. Eğitiminin büyük bölümünü burada geçirdi. Bir denizin kıyısında 2007-2012 yılları arası Üniversite eğitimiyle birlikte hayat eğitimi de aldı.

Bir gölün kıyısına döndüğü yaşamını, 2012 Ağustos'undan bu yana 'Lale'lerle bezeli düşüncelerle 'Eczane'sinde devam ettiriyor.

Okuyor, yazıyor, çalışıyor ve başka alanlarda eğitimine devam ediyor.

Daha önce Üniversite bünyesinde çıkarılan Sentez Dergisi'nin editörlük ve yazı işleri sorumluluğu görevlerini üstlendi. Kardelen Derneği Bülteni'nin editörlüğünü yaptı. Dernek ve Vakıf bültenlerinde ara ara göründü, Alıntılar Mektebi'nde talebe oldu, Yolcu Dergisi'nde nefeslendi, on5yirmi5.com'da uzun bir serencamı oldu. Kitaphaber.com.tr'yi ise evi gibi görüyor...

Facebook: mvatalay
Twitter:@ayn_sin_kaf
Blog:http://aynsinkaf.blogspot.com.tr

Sosyal Medya'da Bizi Takip Edin